شهرستان گرمي
شهر گرمي ، مركز شهرستان مغان استان اردبيل ، با پهنه اي حدود 7 كيلومتر مربع ، در شمال خاوري استان اردبيل ، در مسير راه تبريز ، پارس آباد در 39 درجه و يك دقيقه پهناي شمالي و 48 درجه و 6 دقيقه درازي خاوري نسبت به نيمروز گرينويچ قرار دارد .
شهرگرمي به دشت مغان نيز سرشناس است .چون اين محل يكي از مراكز قوم پارت بوده و تاكنون دهها تپه تاريخي كه آثار و بناهاي پارتي در آنها ديده نشده و جايگاه مغ ها ، روحانيون زرتشتي بوده است ، از روزگاران كهن اين ناحيه را « دشت مغان» گفته اند.
درچند كيلومتري شمال باختري شهرگرمي ، تپه خاكي مصنوعي به نام تپه شاه قرار دارد ، كه به خاطر تاج گذاري نادرشاه افشار ايجاد شده است . از رويدادهاي مهم تاريخي اين ناحيه ، تاجگذاري نادرشاه افشار درحضور شمار زيادي از سران ايل افشار و بزرگان كشور است .
جغرافياي طبيعي شهرستان گرمي
شهرستان گرمي در شمال شرقي اردبيل و در 48 درجه و 6 دقيقه طول شرقي و 39 درجه و يك دقيقه عرض شمالي واقع شده است . اين منطقه از شمال به دشت مغان (پارس آباد وبيله سوار ) از جنوب به اردبيل و مشگين شهر ، از شرق به جمهوري آذربايجان و از مغرب به هوراند محدود است .
گرمي در دره رودخانه جين سو ( جيعون )واقع شده ارتفاعات حسين داغي و كوه ايرانواش احاطه آن را است . اين شهرستان ارتباط شمال شهرستان گرمي ( بيله سوار و پارس آباد ) را با ساير شهرها و بخشهاي همجوار اردبيل و مشكين شهر برقرار مي سازد . آب و هواي گرمي معتدل و نيمه مرطوب است . بيشترين درجه حرارت در تابستان به 35 درجه بالاي صفر و در زمستان به 3 درجه زيرصفر مي رسد . در شمال غرب گرمي ارتفاعات خروسلو از غرب به شرق كشيده شده است و در شرق آن ارتفاعات موران به بلندي 1200 متر واقع شده است .
عوامل موثر در پيدايش شهر
اين شهر در ابتدا توسط تيره هايي از قوم پارت بنا شده و بعدها به دليل موقعيت مناسب در حاشيه جين سو گسترش پيداكرده است . اين شهر داراي دو نقش عمده مي باشد . اولاً بصورت يك مركز ، روستاهاي اطراف خود را زير پوشش خدمات مي گيرد و بازار محصولات كشاورزي محسوب مي شود . ثانياً درمسير كوچ عشاير شاهسون واقع شده كه از دامنه هاي سبلان به طرف دشت مغان و بالعكس كوچ مي كنند و به عنوان عاملي جهت عرضه امكانات به آن و بازاري جهت عرضه محصولات دامي آنجا به شمار ميرود اين شهر به دليل قرار گرفتن در مسير راههاي ارتباطي دشت مغان با تبريز و اردبيل داراي نقش ارتباطي نيز ميباشد .
وضعيت فرهنگي :
وضعيت اجتماعي :
شهرستان گرمي 23/70 درصد باسواد است ، نسبت باسوادي در گروه سني 16-14 ساله 84/92 درصد و در گروه سني 15 ساله بيشتر 60/58 درصد است . دراين شهرستان نسبت باسواد دربين مردان 95/79 درصد و در بين زنان 64/60 درصد مي باشد .